mj-rmit.blogspot.com http://mj-rmit.blogspot.com/
2007/08/little-woman-with-big-voice-rebiya.html
    Rebiya Kadeer küçük bir kızdır. Çok yüksek bir kız değildi ve kalabalık içerisinde dikkatinizi çekmezdi. Taki konuşana kadar, insanlar onu dinlemek için dikkat kesilirlerdi. Doğrusu, George W. Bush bile onu dinlerdi. Bu yıl 5 Haziran’da yapılan bir konferansda, Başkan onu insan hakları savunucusu olarak övmüştü.
Rebiya Kadeer vatandaşlık olarak bir Çinliydi. Ama adı kulağa pek Çinli gibi gelmezdi ve anadili de Çince değildi. O bir Uygurdu, onun halkı Doğu Türkistan olarak isimlendirilen Çin’in kuzey-
doğusunda bulunan bir bölgede yaşar ve Beijing’de onlara Xinjiang Uygur Özerk Bölgesi anlamına gelen "Yeni Hakimiyet" derler.
Çin dünyada işkenceleri ile tanınan bir yerdir. Ama Uygurlar bu konuda Çinlilerden çok daha kötüdürler. Eğer bir Uygur iseniz, sokakta polis tarafından dövülme riski taşıyorsunuzdur ve bu bölgede bilinen tüm işkenceler üzerinizde uygulanır. Ağzınız içerisine acı biberi nasıl istersiniz, burun deliklerinize, genital organlarınıza ve eğer erkek iseniz, genital organlarınıza metal çubuklar at kılları sokmalar.
Bu duyduklarımızla bir çelişki oluşturmuyor, çünkü bu 130 yıldır böyle devam ediyor. Uygurlar bu bölge içerisinde Çin’den değil Orta Asya’dan gelen atalarını 4000 yıldır izleyebiliyorlar. Çinliler sürekli genişleyen veya bizim işgal dediğimiz coğrafya hikayesine sahiptir, bunu sıradan bir Tibetliye veya Tayvanlıya sorabilirsiniz.
Dil başkadır, tabî ki kültürde ve Uygurlar 1000 yılı aşkın bir süredir müslümandır.
Rebiya Kadeer yoksulluk içerisine doğdu, annesinin hayattaki 11. başarısıydı. Kuru temizleme ile başladı ve çalışma alanını ticaret şirketi ve Xinjiang şehrinde bir mağaza sahipliğine genişletti. O toplum içerisinde aynı zamanda bir hayırseverdi, en dikkat çeken fikir onun buluşu olan 1000 Aile Annesi Projesi idi, bu Uygur kadınlarına eğitim almaları veya kendi işlerini kurmaları için yardım eden bir hayırseverlik planıydı.
İlk başta, Çin onun çalışmalarını çok takdir etti. 1995 Yılında, Birleşmiş Milletleri’in Beijing’de Kadın konulu 4. Dünya Konferansına katıldı. Çin Halk Politikası Danışmanlık Kurulu’nun bir üyesi oldu, ama 1998 de yeniden seçimlere girmesine izin verilmedi çünkü kocasının Amerika yakınlaşması hakkındaki bazı raporları açığa sümen altı etmişti. Kocası Amerika’da bir süre yaşamış ve orada Uygurlar için çalışmıştı.
Kadeer sonunda mahkum oldu ve susturuldu. Düşünüldüğü gibi işkence görmedi, Çinlilerin hala özgürlük savaşçılarına saygı duyduğunu göstermek için. Hala tutuklu iken, 2004 yılında Rafto ödülü ile ödüllendirildi ve Rafto Kuruluşunun ve Birleşmiş Milletlerin ağır baskıları altında 2005 yılında serbest bırakıldı, ailesiyle Amerika’da yeniden bir araya geldi. İlk kez, Çin bir politik mahkumu serbest bırakmış oldu.
Rebiya Kadeer Amerika’dan Uygur-Amerikan Derneği ve Dünya Uygur Birliği başkanı sıfatı ile sesini duyurmaya devam ediyor.
17 Ağustos 2007, Cuma 

  • 644 defa okundu.