DÜNYA UYGUR KURULTAYI’INDAN HABERLER

1)-01.01.2005 Tarihinde DUK.baş teftişi Köreş Kösem başkanlığında İsveç Uygur Komitesi uluslararası Uygur Radyonun deneme yayına başladı.
2)-01.01.2005 ile 11.01.2005 tarihleri arasında DUK.başkanı Sayın Erkin Alptekin Japonya ,Tayvan,Singapur,Malezya,Hindistan,gibi Asya Ülkelerini ziyaret etti.
Bu ziyaret esnasınde her ülkenin Doğu Türkistan davasına mesul kurum ve kişileri Doğu Türkistan dostları ile bir dizi çok yararlı görüşmelerde bulundu.Görüşmelerde Doğu Türkistan ,Çin ve Dünya meseleri hakkında detaylı fikir alış verişlerinde bulundu.
3)-10.01.2005 tarihinde DUK.Başkan yardımcısı Mehmet Tohti Kanada başbakanı’nın Çin ziyareti ile ilgili olarak Kanada’da faaliyet yürütmekte olan Çin’e karşı dayanışma plaformu ile birlikte toplantı düzenleyip Çin hükümetinin Uygur,Tibet ,Moğol gibi halkların azınlık hakları ve insan hakları gibi problemlerinin çözüme kavuşturulması için kanada başbakanından Çin Hükümetine baskı kurmasını talep etti
4)- 15.01.2005 tarihinde DUK.Başkan yardımcısı Mehmet Tohti Uluslar arası Af örgütü ile birlikte Çin cezaevlerindeki siyasi mahkumların serbest bırakılmaları ile ilgili, kampanya başlattı. Bu çerçevede 2004’te gözaltına alınan, Abdulgani Mehmet EMİN hakkında ki, dosyayı ve belgeleri Kanada başbakanına iletti.
5) DUK İcra komitesinin reisi Alim SEYİTOF 14 Ocakta bir beyanat yayınladı. Ekim 2004’te Urumçi’yi ziyaret eden Amerikalı gazeteci yazar Frank ile sohbet sohbet ettiği için göz altına alınan Setwaldi Tiliwaldini derhal serbest bırakılmasını istedi.
6) DUK sözcüsü Dilşat REŞİT 16.01.2005 tarihinde DUK adına bir beyanat verdi. 10. Dönem Otonom Bölgesi Halk Kurultayı 3. genel toplantısı ve 9. dönem siyasi danışma meclisine katılan halk vekillerini sert bir dille eleştirdi. Halk vekilleri gerçekte Uygur halkının vekilleri değil. Çin halk cumhuriyeti devletinin vekilleridir Çin’in zulüm politikalarının Uygur halkına uygulanmasına yardımcıdırlar dedi.
7) DUK sözcüsü Dilşat REŞİT 18.01.2005 tarihinde Uluslar arası basına DUK adına beyanat vermiştir.Kasım 2004 tarihinde Kaşkar Edebiyatı Dergisinde “Mavi Güvercin” isimli yazı sebebiyle milli bölücülüğü teşvik suçu ile gözaltına alına yazar Nurmuhammed Yasin’in hukuk dışı tutuklandığı ve derhal serbest bırakılması talep edildi.Bu beyanat AFP gibi bazı uluslar arası haber ajanslarınca yayınlandı.
8)DUK sözcüsü Dilşat Reşit 18.01.2005 tarihinde Hong-Kong da yayınlanan “Dajiyan” gazetesinin telefonla görüşme isteğini kabul ederek sabık Çin Devlet Başkanı Zho Zi Yangın ölümünden sonra ortaya çıkan tartışmalara değinerek onun bir çin milliyetçisi olduğunu 1989 yılındaki Tianmen olaylarında Çinli öğrencilere destek verdiğini ancak 1985-1988 yıllarındaki Doğu Türkistan’daki öğrenci hareketlerini çok kanlı şekilde bastırarak çifte standartlığını ve Antidemokratikliğini ortaya koymuştur dedi.
9)DUK başkanı Erkin Alptekin 20.01.2005 tarihinde Kurban Bayramı münasebeti ile vatan içi ve dışındaki Doğu Türkistanlıların bayramlarını tebrik eder mahiyette bir beyanat ilan etti.Bu beyanat Hür Asya Radyosu aracılığı ile tüm dünyaya ilan edildi.
10)DUK dini işler bölümü Almanya merkezli kurban toplama kampanyası başlattı.Kurban bağışı çerçevesinde 30’a yakın Kurban toplanarak yurt dışındaki ihtiyaç sahibi kardeşlerimize ulaştırılarak bunların bayramları kutlandı.
11)DUK Dini işler bölümü tarafından 23.01.2005 tarihinde yurttaşlarımız ile hususi bayramlaşma toplantısı gerçekleştirildi.Toplantıya DUK Reisi Erkin Alptekin’de katıldı ve yurttaşlarımızın bayramlarını tebrik etti.Herkesi birlik ve beraberliğe davet eden bir konuşma gerçekleştirdi.DUK Baş katibi Dolkun Eysa’da DUK’un faaliyetleri hakkında bilgi verdi.
12)26.01.2005 tarihinde ABD’nin Washington şehrinde kongre binasında (NED)Demokrasiyi güçlendirme fonu ile birlikte Rabiye Kadir’e Rafta mukafatı veriliş merasimi gerçekleştirildi.Merasimde ABD dış işleri bakan yardımcısı Radall Schriver ve ABD kongresi insan hakları komitesi başkanı Frank Wolf beyler söz alıp Rabiya Kadir ve Uygur meselesini anlattı.
13)DUK Nizamnamesi Almanya hukuk daireleri ve içişleri başkanlığınca tetkik edilerek 18.11.2005 tarihinden itibaren resmen kabul edilmiştir.Resmi belgeleri 28.01.2005 teslim aldık.
 
 
DÜNYA UYGHUR KURULTİYİNİNG HEWERLERİ

1-)11-ayning 1-kuni, DUQ muawin reisi, Uyghur Kanada Jemiyitining reisi Memet Toxti Amnesty International Group 164'ning teklipi bilen ularning xizmet binasigha berip Uyghurlarning yeqinqi ehwali heqqide 2 saetlik doklat sundi we ular sorighan suallargha jawap berdi. doklattin kiyin Uyghurlargha qanuniy yollardin qandaq yardem berish, Kanada hokumiti we siyasi partiyler heqqide qandaq paaliyetlerni orunlashturush digenge ohshash konkiritni mezmunlar boyiche muzakire we teklipler otturigha qoydi.axirda her bir eza oz rayunidiki siyasi partiye wekilliri we parlamet ezaliri bilen Uyghurlar heqqide uchrushush elip berish uchun ortaq qarar aldi.
2-)11-ayning 6-küni DUQ Dini Ishlar bolumi bilen Yavrupa Sherqi Turkistan Birligining birlikte uyushturushida, Muyinxen shehride Germaniyediki Uyghurlarning qatnishishi bilen Roza heyitini tebriklesh we Jumhuryet Künini xatirlesh paaliyiti otkuzildi. Paaliyet jeryanida 1933 we 1944-yildiki Jumhuryitimiz heqide melumat berip otildi. Yash-Osmurler shier deklamatsiye we sen’et programliri teqdim qildi.
3-)Awustraliye Uyghur Jemiyiti, 2005-yili 11-ayning 6-küni Sedney shehride Jemiyetning qurulush murasimi we Roza heyitini tebriklesh paaliyitini otkuzdi. Bu paaliyetke Awustraliyening her-qaysi sheherliridin kelgen Sherqi Turkistanliqilar, Türkiyelik mihmalar bilen birge, kop sanda Awutraliyelik mihmalar bulup 200 ge yeqin kishi ishtirak qildi. Murasimda Awustaliye Uyghur Jemiyitining Reisi Husen Hesen ependi echilish nutqi sozlep, murasimgha qatnashqan barliq mihmanlarni qizghin qarshi alidighanlighini buldurdi.
4-)DUQ Dini ishlar bolumi, bu yil ramizan eyi munasiwiti bilen Sediqe-Fitir toplash seperwerligi elip berip, herqaysi doletlerde eghir ixtisadi qiyinchiliq tartiwatqan qerindashlirimzigha yardem qilish programisini yolgha qoyghan idi. Bu seperwerlikke herqaysi doletlerdiki Teshkilatlar we wetenperwer zatlar qizghin awaz qoshup, yighilghan ixtisadni waxtida DUQ Dini Ishlar Bolumige yetkuzup berdi. Netinjide 3500 Euro ixtisadi yardem toplinip, bu yardem herqaysi doletlerde eghir ixtisadi qiyinchiliq tartwatqan qerindashlirimizgha yetkuzup berildi.
5-)11-ayning 8-kunidin 17-kunigiche Xitay Dölet reisi Xu Jintao Engilye, Germaniye we Ispaniyelerde ziyarette boldi, bu munasiwet bilen DUQ Engilye we Germaniyelerde narazliq namayishliri uyushturdi.
6-)2005-yili 11-ayning 9-küni, Xitay Dolet reisi Xujintaoning Germaniye ziyariti munasiwiti bilen, DUQ Reisi Erkin Alptekin, Germaniye Bash Ministiri Schröderge xet ewetip, Xitay dolet reisi bilen bolghan uchrushushta Uyghur kishlik hoquq mesilisini oturgha qoyushni telep qildi.
7-)DUQ 2005-yili 7-ayda otkuzilgen 2-nowetlik Ijrahiye heyetliri yighinida 11-ayning 12-künini Sherqi Turkistan xelqining “Juhuryet küni” dep jakalighan idi. Bu munasiwet bilen Qurultiyimizning reisi Erkin Alptekin pütün teshkilatlargha bir murajet ilan qilip, Jumhuryet künni bir-tutash xatirleshni telep qildi. Bu teshebus buyunche herqaysi doletlerdiki teshkilatlar we wetenperwer zatlar Jumhuryet Bayrimni we mubarek Roza Heytini xatirlesh xatirlesh paaliyetlirini otkuzdi. 11-ayning 12-küni Uyghur Amerika Jemiyti Washingtonda, Switsiye Uyghur Komititi Stokholmda, Sherqi Turkistan Mediniyet-Hemkarliq Jemiyti Qeyseride, Sherqi Turkistan Waqfi Istanbulda, DUQ Qazaqistan Wakaletchiligi Almutada, Gollandiye Sherqi Turkistan Waqfi Amsterdamda Sherqi Turkistan Jumhuryitini xatirlesh paaliyiti elip bardi.
8-)11-ayning 13-küni Washingtonda Tibetliklerning dahisi Dalai Lamaning tughulghanlighining 70 yillighi munasiwiti bilen otkuzulgen murasimda Uyghurlarning meniwi anisi, Uyghur Kishilik hoququ we Demokiratiye herkitining rehbiri Rabiye xanim bashchilighidiki Uyghurlar Dalai La ma bilen uchrushush elip bardi.
9-)11-ayning 14-kunidin 17-kunigiche, Insan Heqlirini Kuzutish teshkilatining orunlashturushi bilen, meniwi animiz Rabiye xanim Amerikining Kaliforniye shitatida, Uyghur kishilik hoquq weziyiti heqide bir-qatar dokilat berish paaliyiti elip bardi. Rabiye xanim bu paaliyiti jeryanida siyasi erbaplar, kishilik hoquq paaliyetchiliri we ataghliq ertisler bilen uchrushup, ularni Uyghur weziyitige diqet qilishqa chaqirdi.
10-)11ayning 21-kuni DUQ muawin Reisi Memet Toxti, Kanada Tashqiy Ishlar Ministirliki kishilik Hoquq Diviziyesi Direktori Henri-Paul Normandin teripidin orunlashturghan muzakire yeghinigha qatnashti.
11-)12-nöwetlik Türk Dunyasi Yashlar Künliri we Qurultiyi, 2005 yili 11-ayning 14-20- kunliri arisida Istanbul shehridiki Prinses Mariya xotelde daghdughiliq ötküzildi. Qurultaygha Sherqi Türkistangha wakaliten teklipke binaen, DUQ 4 kishilik bir hey’et ewetti. DUQ muawin bash katibi Erkin Emet, DUQ yashlar komitit mudiri Baxtiyar Semsheddin, Omerjan, Abdullah Tursun ependi qatarliqlar qatnashti.
12-)DUQ reisi Erkin Alptekin ependi 22-Noyabir küni bir uchuq xet ilan qilip, Internet tor betliride Uyghurlarning meniwi anisi, Uyghur kishilik hoquq we demokiratiye herkitining rehbiri Rabiye xanim heqide yezilghan pitne-pasatlargha redeye berip, DUQ ning Rabiye xanim heqide ilan qilghan qararini yene bir qetim tekitlep, DUQ ning we uzining Rabiye xanim bilen her-waqit birge ikenligini jakalidi.
13-) 2005 – yili 25 – Noyabir küni, DUQning reisi, Wekaletsiz milletler teshkilatining sabiq bash katiwi Erkin Aliptekin ependi, Gollandiyining Gaga shehride ötküzülgen „Asiyada Tenichliq, bixeterlik we muqimliq“ namliq ilmiy muhakime yighinigha qatnashti.
14-)DUQ ning teshebusigha binaen, 12-ayning 10-küni Germaniye, Turkiye, Kanada we Kazakistan qatarliq doletlerde Uyghur teshkilatliri namayish qilish, metbuat yighini uyushturush qatarliq xatirlesh paaliyetlirini elip bardi
15-)2005-yili 12-ayning 11-küni, AwustraliyeMilborindiki „Xitaygha Erkinlik“ orgini, Sedney sheher merkizide, 6 milyun Koministning Xitay Koministik Partiyesidin chikin’genligi munasiwiti bilen daghdughuluq tebriklesh paaliyiti ötküzdi. Yighinda Uyghur, Tibet, Teywenlikler, Xitay Demokiratliri, Falunggungchilar we bir qisim yerlik Awustraliyelikler arqa-arqidin sözge chiqip Xitaydiki Insan heqliri depsendichiliklirini pash qildi. Yighindin kiyin mingdin artuq kishi kocha aylinip namayish qildi.
16-)12-ayning 12-kuni kechte, Xeliqara Insan Heqliri Teshkilati Miyunxen shobisi, Yawropa Sherqi Turkistan Birliki we Falungong teshkilatlirining ortaq uyushturushi bilen, “Xitayda Kishilik hoqoqning depsende qilinishi” digen temida ilmiy muhakime yighini otkuzuldi.
17-) 2005-yili 12-ayning 13-küni merkizi Germaniyening Landshut shehridiki Xelqara Öy ( Haus international) teripidin „Insan Heqliridin yoqsuz Derijidin tashqiri kuch (Xitay)“ namida Xitaydiki insan heqlirini tema qilghan halda ilmi muhakime yighini ötküzildi. Bu yighinda, Xelqara Insan Heqliri Teshkilati(IGFM) ning wekili Peter Müller ependi we Dunya Uyghur Qurultiyi (DUQ) Fondining mudiri Ablikim Idris ependiler dokilat teqdim qildi.
18-)1985 - Yili 12 - Ayning 12 - Küni , on minglighan qehriman Uyghur qiz-yighitliri, Sherqi Turkistan asmanlirida uzun mezgil hüküm sürgen süküt, jim-jitliq perdisini yirtip tashlap, Uyghur xelqining erkinlik, demokiratiye we insan heqlirige bolghan intilishni dunyagha jarangliq awazliri bilen jakalighan idi. “12-Dekabir Uqughuchilar herkiti”ning 20 yillighi munasiwiti bilen 2005-yili 12-ayning 12-küni DUQ bayanat ilan qilip, 12-Dekabir Uqughuchilar herkitining Sherqi Turkistan milli dawsida oynighan roligha yuquri baha berdi. DUQ 2005-yili 7-ayada chaqirighan 2 - Nöwetlik ijraiye komitéti yighinida 12 - Dékabir künini "Sherqi Türkistan Yashlar Küni" dep jakarlighan idi.
19-)DUQ we Yawropa Sherqi Türkistan birligining birlikte uyushturushi bilen 2005-yili 12-ayning 13-küni Germaniyening Miyunxen shehiridiki Max-Josef-platz meydanida Iraqta göröge eliwelinghan German Arxilog Zusanne Osthof xanimning quyup berilishini we Osthof xanimni göröge elwalghan teroristlerge qarshi nepritini ipadilesh meqsidi bilen namayish ötküzüldi. Namayishta terorluqqa qarshi mezmunda yezilghan her-hil lozunkilarni kötürüp, Musulmanlarning terorizimgha qarshi ikenligi, islam dinining terorizimni chekleydighanlighi, Iraqta göröge elinghan Zusanne xanimning shertsiz quyup berilishi kerekligi qatarliq mesililerni Radio-Telwiziye ziyaretchilerge we etraptiki namayishqa qiziqqan Ammigha anglatti
20-)2005-yili 12 - Ayning 14 - Küni Amérika Dölet Mejliside Uyghurlar mesiliside guwahliqtin ötüsh yéghini ötküzüldi. Yighinda meniwiy animiz, Xelqara Uyghur Kishilik Hoquq we Demokiratiye Fondi Jemiyitining reisi Rabiye qadir xanim, Xelqara Kechürüm Teshkilati Asiya bölümining reisi T Kumar, Amérika Döletlik Démokratiyini Ilgiri Sürüsh Fondi Jemiyiti(NED)ning Asiya ishliri mesuli Luwysa xanim we Xelqara Kishilik Hoquqni közitish teshkilatining Washingtondiki wekili qatnashti.Rabiye qadir xanim yighinda qilghan sözide, Xitay hökümitining Uyghur xelqighe qaratqan basturush siyasitini dawamlashturiwatqanliqini tekitlep, Amérika Hökümiti we Dölet Mejlisidin, Uyghurlarning kishilik hoquqigha hörmet körsitishi üchün, Béyjing Hökümitige bésim ishlitishini telep qildi. Bu yighin Amérika Dölet Mejlisining nopuzluq ezaliridin Tam Lentos we Frank Wulfning yétekchilikidiki Amerika Dölet Mejlisi Kishlik Hoquq guruppsi teripidin teshkillengen idi. Bu yighindin Xitay hokumiti qattiq biaram bolghan bulup, yighindin kiyin derhal Xitay Tashqi Ishlar Ministirliqi 12-ayning 15-küni narazliq bayanati ilan qilip, Amérikini Rabiye Qadirgha sehne hazirlap bermeslik kerek dep eyipligen.
21-)Sherqi Turkistan Milli herkitining Liderliridin Merhum Eysa Yusup Alptekin ependi, 94-yilliq omruning 75-yilini Sherqi Turkistanning dawsi uchun kuresh qilishqa atap, 1995-yili 12-ayning 17-küni wafat bolghan idi. Merhumning wafatining 10-yillighi munasiwiti bilen DUQ 12-ayninmg 17-küni bayanat ilan qilip, merhumning siyasi hayatigha yuquri baha berdi. shuning bilen birge yene Germaniye we Turkiyening herqaysi sheherliride Eysa Ependini xatirlesh paaliyetliri elip berildi.
22-)Turkiyede paaliyet elip berwatqan Sherqiy Turkistan Mediniyet we Hemkarlik jemiyiti Ankara shobe bashliqi Hayrullah Efendigil ependining orunlashturshi bilen Ankaraning eng chong mesjitliridin biri bolghan Kocatepe jamiside merhum Eysa Yusuf Alptekinning rohigha atap mewluq oqutuldi. Aksham saatliride bolsa 450ming ezagha ige bolghan Turkiye Kadirlar Uyushmisining zalida Eysa Yusuf Alptekinni hatirlesh sohbet yighini otkuzuldi. Yighinda Hajettepe Uniwersititi tarix oqutquchisi Tarix oqutquchisi Dr.Erkin Ekrem ependi Eysa Yusuf Alptekinning hayati we Sherqiy Turkistan dawasi heqqide soz qildi.
23-)ayning 17-kuni Istanbuldiki Pendik Turk Ojaqlirining orunlashturushi bilen Eysa Yusuf Alptekinni xatirlesh yighini otkuzuldi. Bu yighinda Eysa Yusuf Alptekin waqpi bashliqi Arslan Alptekin ependi soz qildi. yene Samsun Universitide Eysa Yüsüp Alptekini xatirlesh munasiwiti bilen mexsus ilmi muhakime yighini otkuzildi.
. 24-)Merhum qerindishimiz Burhan Zununning Yavrupada iltija qilish sepiri jeryanida, 2005-yili 12-ayning 29-kuni, Daniye de tuyuqsiz wafat bulush weqesi, chetellerdiki barliq Uyghur wetendashlarni chungqur qayghugha saldi we shundaqla DUQ ning jiddi diqet-itibarini qozghidi. Wafat xewiri qurultiyimizgha kilish bilen, DUQ ning Merkezdiki hey’etliri jiddi yighilip, bu mesilini eniqlash we birterep qilish uchun mexsus bir grup qurup chiqti. Bu grup bu weqening siyasi we dini tereplirini birterep qilish uchun jiddi paaliyetke otti.




  • 782 defa okundu.