Doğu Türkistan Demokratik Gençlik Hareketinin Başlangıcı ve Özellikleri (2)

 

(22. sayıdan Devam)

 

Dolkun İsa

Doğu Türkistan Öğrenci Gençler Birliği Eski Başkanı

 

Böylece Doğu Türkistan tarihinde ilk defa geniş kapsamlı olarak, gençlerin demokrasi hareketi başladı. "12 Aralı İnkılâbı”nın ortaya çıkması Doğu Türkistan bağımsızlık mücadelesinin fevkalade zor durumlarda demokratik inkılâp dönemine girdiğini gösterecekti.

Bu hareket Urumçi'nin soğuk kış gününde başladı. Kar ve sert soğuk, cesur, kahraman oğul-kız gençleri korkutmamıştı. 15 binden fazla öğrenci-gençler sokaklara dökülüp, Şehrin tüm caddelerinde yaya olarak yürüyorlardı. Açlıklarına, yorgunluklarına bakmadan "nükleer denemelere son!" "sahte seçime son!" "doğum kontrolü kaldırılsın", "milli eğitime önem verilsin", "demokratik seçim yapılsın" "göçmen yerleştirme durdurulsun" gibi sloganlarla yürüyüş bir kaç gün devam etti. Tüm şehir halkı da sokaklara çıkıp, caddenin iki tarafında durup gençlerin mücadelesini desteklediler. Bu sırada heyecandan ağlıyorlardı. Gençlere yiyecek, içecek getirdiler. Gösterilere halk ağlıyordu. Gösterilere halk da katılmak istiyordu ama öğrenciler, hükümet karşısında halkı zor durumda bırakmamak ayrıca hareketin sadece öğrenci gençler hareketi olarak devam etmesini sağlamak isteğiyle başka insanların katılmasına izin vermediler.

 

Öğrenci hareketinin etkisiyle heyecanlanan isçiler de is bırakıp, ayaklanmaya hazırlanmışlardı ama bundan haberdar olan hükümet çeşitli usullerle işçilerin ayaklanmasını önleyebildi. Öğrenci-gençlerin güçlü hareketleri ve mücadeleleri sonucunda Cin Hükümeti, Öğrenci temsilcileriyle, talepleri ile ilgili, görüşmek zorunda kaldı. Hükümet tarafı önce her bir üniversiteden sadece bir öğrenci temsilcisi olması şartını ortaya koydu. Öğrenciler bu şartı kesinlikle reddettiler ve Urumçi Üniversitesinden 10 temsilci, diğer 7 üniversite deden de beşer kişinin oluşturacağı bir delegenin olması gerektiği fikrini ortaya attılar. Sonuçta öğrenci-gençlerden 20 kişilik bir komisyon oluşturuldu. Bu komisyon, Doğu Türkistan halkının isteklerini dile getirip, aşağıdaki 6 talep üzerine hükümet tarafıyla ciddi mücadelelere girişti.

 

1.         Doğu Türkistan’da demokratik secim yapılması. Milletin kendisinin, millete yararlı olabilecek kişileri seçmesi.

2.         Doğu Türkistan toprağında nükleer denemelerin durdurulması.

3.         Doğu Türkistan’a taşınmakta olan göçmenlerin durdurulması.

4.         Milli terotiyelik-özerklik otonom hukukunun hakiki şekilde uygulanması.

5.         Doğu Türkistan halkına uygulanmakta olan doğum kontrolünün kaldırılması.

6.         Doğu Türkistan Milli eğitimine önem verilmesi ve güçlendirilmesi.

 

İki tarafın görüşmesi 2 gün devam etti. Bu görüşme, hükümet tarafından Çin Hükümeti'nin Doğu Türkistan'daki yüksek mevkili kişilerinden Son Hanlian  (Çin Komünistlik Partisi D. Türkistan Komitesi Genel Başkanı) Hamiden Niyaz (Çin D. Türkistan Komitesi'nin Genel Başkanı) Hung Bojian (Hükümetin Başkan Yardımcısı)  Canabil (Komünist Partisi Başkan Yardımcısı) gibi birçok kişiler ve bunlardan başka bir çok siyasi uzmanlar katılmıştı. Ancak hükümet tarafı bu haklı taleplerin hiçbirine layığı ile cevap verememişti. Böyle olmasına rağmen kendilerince danışmanları ve uzmanlarının elleriyle talepler üzerinde hazırlanmışlardı. Ama onlar ile mücadele edenler artık yalana, aldatmalara kanacak her şeye "evet" diyecek gençler değildi. Onlar her yönüyle yetişmiş,, zeki, kabiliyetli gençlerdi.

 

(Devam edecek)

  • 752 defa okundu.